ODTÜ | İSTATİSTİK BÖLÜMÜ

ANILAR

İstatistik Bölümünün kurulmasında öncü rol oynayan Profesör Halim Doğrusöz anlatıyor ;
Newyork’ ta MOBIL OIL’de çalışırken 1964 yılında Nimet Özdaş’ tan bir mektup aldım. Özdaş, mektubunda 1963’de Türkiye Bilimsel Araştırma Kurumunun (TUBİTAK) kurulduğunu, kendisinin bu kuruma genel sekreter olarak atandığını ve bana ihtiyacı olduğunu söylüyordu. Durumu netleştirmek için Ağustos 1964’de Türkiye’ye kısa bir ziyarette bulundum. TUBİTAK Bilim Kurulu Başkanı Cahit Arf ve Nimet Özdaş’la yaptığım görüşmeler sonucunda anlaşmaya vararak 19 Mayıs 1965’de yurda döndüm ve TUBİTAK’da göreve başladım.
Bilim Kurulu beni bir toplantıya davet etti. Onbir üyeli Bilim Kurulunda, Cahit Arf ve Nimet Özdaş’dan başka, hocalarım Hikmet Binark, Mustafa İnan, Orhan Işık ve eski dağcılık arkadaşım Erdal İnönü vardı. Yani Bilim Kurulunda çoğunluk benim yanımda idi. Benden ne beklediklerini sordum ve onlar da benim neler yapmak istediğimi öğrenmek istediler. Bir Harekat Araştırması (HA) - sonradan Yöneylem Araştırması denildi - ünitesi kurmak ve ODTÜ’de bir HA lisansüstü programı başlatmak istediğimi söyledim. Bu ikisini birlikte yürütüp yürütemeyeceğimi merak ettiler ve ben yapmak zorunda olduğumu, birisi olmadan diğerinin yürümeyeceğini anlattım. Bilim Kurulu beni destekledi ve böylece ekip oluşturma çalışmalarına başladım.
Çalışma ve arayışlar sonucunda, konuya ilgi duyan ve bizimle çalışmak isteyen 100 kadar başvurudan şu beş kişiyi seçtik: Uluğ Çapar, Emin Gezen, Barış Kendirli, Muhittin Oral ve Çelik Parkan. Ekip (ünite) 1 Eylül 1965’de çalışmaya başladı.
Lisansüstü programın nerede olacağı konusunda Erdal İnönü ile yaptığım görüşmede kendisi programın üç fakülteden herhangi birisinde olabileceğini ifade etti. Ancak, İnönü bu konuda Mühendislik Fakültesi Dekanı Mustafa Parlar ile İdari İlimler Fakültesi Dekanı Arif Payaslıoğlunun görüşlerinin alınmasının yararlı olacağını vurguladı. Bunun üzerine iki dekanla görüşmeler yaptım, konuya yaklaşımları beni cesaretlendirmedi ve sonuçta Yöneylem Araştırması Programını Matematik Bölümünde kurmaya karar verdik. ODTÜ Matematik barakasının bir odasında yarı-zamanlı statüde göreve başladım.
Kaydettiğimiz ilk 5 öğrencinin olasılık ve istatistik bilgilerini geliştirmek gerekiyordu. Bu yüzden bölümde ilk Matematiksel İstatistik dersini ben vermiş oldum (ders kitabı: Mood & Graybill; Introduction to the Theory of Statistics).
TUBİTAK, Havuzlu Sokak, No. 16’dan Kızılay Bayındır Sokakta bir apartmana taşındı. Üniteyi bu gürültülü ortamdan kurtarmak gerekti, ODTÜ’ye taşımaya karar verdim. Tabiatıyla Nimet Özdaş’ la biraz tartıştık. Yer konusunda Rektör Kurdaş’a gittim. Eylül 1967’de üçlü laboratuvar ofis binasına yerleştik.
Daha sonra 1975 yılında Sistem Bilimleri Araştırma Enstitüsü (SİBAREN) kuruldu. Kurucular; Ünver Çınar, Halim Doğrusöz, Hamit Fişek, Ömer Saatçioğlu, İzzet Şahin ve Yüksel Uçkan’dı.
Bugün İstatistik Bölümünün bulunduğu ve eskiden Teorik Kimya Bölümüne ait olan bina Rektör Mehmet Kıcıman tarafından 1977 yılında Yöneylem Araştırması ve İstatistik Bölümüne tahsis edildi ve SİBAREN de buraya taşınmış oldu.

Bu metnin hazırlanmasında ve yayınlanmasında bulunduğu yardımlardan dolayı Bölüm Başkanımız Prof. Dr. Sayın Ali Uzun'a Teşekkür Ederiz.